Başyayla: Dağların arasında kalan bir ilçe mi, yoksa unutulan bir değer mi?

Torosların eteklerinde, dağların serinliğinde kurulmuş bir ilçe Başyayla…
Doğasıyla güzel, insanıyla samimi, hatıralarıyla derin bir yer.

Fakat bazen insan şu soruyu sormadan edemiyor: Başyayla gerçekten Karaman’ın ilçesi mi, yoksa kaderine bırakılmış bir dağ kasabası mı?

Anadolu’nun birçok küçük ilçesinde olduğu gibi Başyayla’da da yıllardır hissedilen bir duygu vardır: ihmal edilmişlik.

Karaman şehir merkezi büyürken, yatırımların büyük bölümü ovada yoğunlaşırken, dağların arasında kalan Başyayla çoğu zaman sessizce kendi kaderiyle baş başa kalmış gibidir. Oysa bir ilin gücü sadece merkezinden değil, ilçelerinin canlılığından da anlaşılır.

Başyayla’nın coğrafyası zordur. Yollar uzundur, ulaşım kolay değildir, kış sert geçer, dağlar kimi zaman insanı yalnız bırakır. Fakat Anadolu’nun pek çok ilçesi benzer şartlara rağmen doğru planlama ve yatırımlarla gelişmeyi başarmıştır. Çünkü mesele yalnızca coğrafya değildir; mesele o coğrafyaya nasıl bakıldığıdır.

Başyayla’nın doğası, yaylaları, temiz havası ve üretim potansiyeli aslında Karaman için büyük bir değerdir. Yazın ovadan kaçan insanların serinlik aradığı yaylalar burada, doğal güzellikler burada, üretim burada… Ama bütün bu imkânlara rağmen Başyayla’nın çoğu zaman gerektiği kadar görülmediği hissi ilçede yaşayan insanların diline sık sık yansır.

Sokakta konuşulan cümleler çoğu zaman aynıdır:
“Karaman bize biraz uzak kalıyor.”

Bu uzaklık yalnızca kilometre mesafesi değildir. Bazen ekonomik desteklerin sınırlı olması, bazen yatırımların yetersizliği, bazen de sosyal ve kültürel bağların zayıflığı bu mesafeyi daha da büyütür.

Oysa Başyayla’nın ekonomik potansiyeli küçümsenecek gibi değildir. Tarım, küçükbaş hayvancılık, yayla üretimi ve doğal ürünler ilçenin önemli ekonomik damarlarıdır. Doğru desteklerle bu alanlar sadece ilçenin değil Karaman’ın ekonomisine de ciddi katkı sağlayabilir.

Fakat bu potansiyellerin harekete geçebilmesi için doğal güzellikler tek başına yeterli değildir. İl düzeyinde güçlü bir ilgi, planlama ve yatırım gerekir.

Ekonomik desteklerin zayıf olduğu yerlerde en büyük kayıp zamanla nüfus olur. Gençler başka şehirlerde hayat aramaya başlar. Köyler yavaş yavaş sessizleşir, ilçeler yaşlanır.

Ama belki de mesele yalnızca ekonomi değildir.

Daha derin bir mesele vardır: aidiyet meselesi.

Bir ilçenin kendini bağlı olduğu ile güçlü bir bağ içinde hissetmesi çok önemlidir. İnsanlar sadece hizmet görmek istemez; aynı zamanda hatırlanmak, önemsenmek ve değer görmek ister.

Eğer bir ilçe kendini merkeze uzak hissederse, zamanla o mesafe sadece yollarla ölçülen bir mesafe olmaktan çıkar; gönüllerde oluşan bir mesafeye dönüşür.

Başyayla’nın insanı çalışkandır, sabırlıdır ve memleketine bağlıdır. Ama hiçbir yer sadece sabırla büyümez. İlçelerin gelişmesi için sahiplenilmesi gerekir.

Çünkü bir ilçenin en büyük kaybı nüfus değildir.
En büyük kayıp umuttur.

Bir genç doğduğu yerde gelecek göremiyorsa, o yer sadece insanını değil geleceğini de kaybetmeye başlar. Oysa Başyayla’nın gençleri Karaman’ın gençleridir. Onların umutları Karaman’ın yarınlarını belirler.

Başyayla küçük bir ilçe olabilir.
Ama küçük ilçelerin değeri nüfuslarıyla değil, onlara verilen değerle ölçülür.

Karaman’ın gerçek gücü sadece şehir merkezinde değil, ilçelerinde saklıdır. Başyayla gelişirse Karaman güçlenir. Başyayla büyürse Karaman’ın ufku genişler.

Belki de artık şu soruyu sormanın zamanıdır:
Başyayla kaderine bırakılmış bir ilçe mi olacak,
yoksa Karaman’ın gerçekten sahiplendiği bir değer mi?

Çünkü bazı yerler haritada küçük görünür ama bir şehrin vicdanında çok büyük yer kaplar.

Başyayla da işte böyle bir yerdir.
Sessizdir… Ama kıymetlidir.
Küçüktür… Ama hikâyesi büyüktür.

Ve bazen bir şehrin büyüklüğü, büyük binalarıyla değil; küçük ilçelerine verdiği değerle ölçülür.